Nếu muốn tạo ra thịnh vượng,
điều quan trọng là bạn
phải tin rằng bạn là người
cầm lái của cuộc đời mình, đặc
biệt là cuộc sống tài chính của
bạn. Nếu bạn không tin
điều đó, nghĩa là bạn vốn dĩ
tin rằng bạn không thể kiểm
soát được hoặc kiểm soát rất
ít cuộc sống của mình, và do
vậy bạn không thể kiểm soát được
hoặc kiểm soát rất ít
khả năng thành công tài chính
của bạn. Đó không phải là
một thái độ để giàu có.
Bạn phải tin rằng bạn là
người tạo ra thành công của
mình, rằng bạn là người tạo
ra sự khốn quẫn của bạn, và
rằng bạn là người tạo nên những
khó khăn xung quanh
tiền bạc và thành công của bạn.
Dù bạn có ý thức hay
không thì vẫn chỉ là bạn đã
làm nên tất cả những điều đó.
Thay vì chịu trách nhiệm
trước những gì diễn ra trong
cuộc sống của mình, người
nghèo thường chọn cách chơi
trò đóng vai nạn nhân. Suy nghĩ
chủ đạo của một nạn
nhân thường là lời than thở “khốn
khổ thân tôi”. Vậy là
cầu được ước thấy, theo quy
luật Sức mạnh của Ý định, đó
là tất cả những gì nạn nhân
nhận: Họ nhận được sự “khốn
khổ”. Hãy để ý rằng tôi nói
họ chơi trò đóng vai nạn nhân,
tôi không nói họ là nạn nhân.
Tôi không tin ai đó là nạn
nhân. Tôi tin rằng người ta
tự nguyện đóng vai nạn nhân
bởi vì họ nghĩ điều đó đem
lại cho họ lợi ích gì đó. Chúng
ta sẽ thảo luận điều đó chi
tiết hơn ngay sau đây.
Làm sao bạn biết khi nào thì người
ta đóng vai nạn
nhân? Thường thì họ sẽ để lại
ba dấu hiệu nhận biết.
Bây giờ, trước khi chúng ta
nói về những dấu hiệu đó,
tôi muốn bạn nhận ra rằng tôi
hiểu không có cách cư xử
nào ở đây liên quan với bất
kỳ ai đọc cuốn sách này. Nhưng
có thể, chỉ là có thể thôi, bạn
biết một ai đó có thể có liên
quan. Và có lẽ bạn biết người
đó một cách tường tận! Dù
sao, tôi cũng đề nghị bạn hết
sức để ý đến phần này.
Dấu hiệu
Nạn nhân số 1: Đổ lỗi
Khi tìm hiểu nguyên nhân tại
sao mình không thành
công về mặt tài chính, hầu
hết nạn nhân đều là chuyên gia
trong “trò chơi đổ lỗi.” Điều
chủ yếu của trò chơi này là
tìm xem có bao nhiêu người và
hoàn cảnh mà bạn có thể
kết tội, nhưng không bao giờ
nhìn lại chính mình. Sự việc
này tựa như một cơn mưa và “trút
nước” lên bất cứ người
nào chẳng may lại có mặt tại
đấy. Thông thường, những ai
gần gũi với các nạn nhân sẽ
dễ trở thành mục tiêu của họ.
Những nạn nhân thường đổ lỗi
cho nền kinh tế, họ đổ
lỗi cho chính phủ, đổ lỗi cho
thị trường chứng khoán, đổ lỗi
cho những người môi giới, đổ lỗi
cho chủ, cho người làm
thuê của họ, cho quản lý, cho
trưởng phòng, cho người
đứng trên hay dưới mạng lưới của
họ, cho dịch vụ khách
hàng, cho phòng vận chuyển,
cho đối tác, cho bạn đời, họ
đổ lỗi cả Chúa, và tất nhiên
họ luôn luôn đổ lỗi cho cha mẹ
mình. Bao giờ cũng là ai đó
khác hay cái gì đó khác có lỗi.
Thế nhưng, vấn đề lại không nằm
ở bất cứ sự việc, hiện
tượng hoàn cảnh hay con người
nào khác, mà là ở chính họ.
Dấu hiệu
Nạn nhân số 2: Bao biện
Nếu những nạn nhân không đổ
lỗi thì bạn sẽ thấy họ là
người hay bao biện hoặc lý
giải tình huống của mình bằng
những lời như: “Với tôi, tiền
không phải là thực sự quan
trọng”. Tôi chỉ muốn hỏi bạn
câu này: Nếu bạn nói rằng
chồng bạn hay vợ bạn, bạn
trai hay bạn gái của bạn, đối tác của bạn hay bạn bè bạn không quan trọng với
bạn, liệu bất cứ ai trong những người đó sẽ ở được bên bạn lâu dài
không? Tôi không tin là có,
và với tiền bạc cũng như vậy!
Tại các hội nghị chuyên đề trực
tiếp của tôi, một số
người tham dự thường đến gặp
tôi và nói: “Anh biết
không, Harv, tiền bạc thực sự
không quan trọng đến thế”.
Tôi nhìn thẳng vào mắt họ và
nói: “Bạn vừa bị khánh kiệt!
Đúng không?”. Họ thường nhìn
xuống chân mình và yếu
ớt trả lời những câu gì đó
như “Vâng, hiện thì tôi đang có
một số thử thách tài chính,
nhưng...”. Tôi ngắt lời:
“Không, không phải chỉ hiện
nay, mà luôn luôn như thế;
bạn luôn luôn túng quẫn hoặc gần
như thế, đúng không
nào?”. Đến đó thì họ thường gật
đầu đồng ý và buồn bã
trở về chỗ ngồi, sẵn sàng lắng
nghe và học hỏi, vì cuối
cùng họ đã nhận ra hệ quả tệ
hại mà niềm tin ấy gây ra cho
cuộc sống của họ.
Tất nhiên là họ bị phá sản.
Liệu bạn có mua một chiếc
xe nếu nó không thực sự quan
trọng đối với bạn? Tất nhiên
là không. Liệu bạn có mua một
đồ vật quý giá nếu bạn
khẳng định là nó không quan trọng
với bạn? Tất nhiên
không. Cũng như thế, nếu bạn
nghĩ tiền bạc là không quan
trọng thì đơn giản là bạn sẽ
không có đồng nào cả.
Bạn có thể làm lóe mắt bạn bè
mình bằng hiểu biết
này.
Mặt khác, người nghèo lý giải
cho sự bất lực trong tài
chính của mình bằng những
phép so sánh khập khiễng.
Họ sẽ nói: “Tiền bạc không
quan trọng bằng tình yêu”.
Nào, sự so sánh này có mù mờ
không? Cái gì quan trọng
hơn, tay bạn hay chân bạn? Có
lẽ cả hai đều quan trọng.
Vì thế, tôi muốn nhấn mạnh
với bạn một lần nữa rằng
tiền bạc là thứ cực kỳ quan
trọng trong những lĩnh vực mà
nó phát huy tác dụng, và
ngược lại, nó sẽ chẳng đóng vai
trò gì trong những lĩnh vực
nó không có tác dụng. Mặc dù
tình yêu có thể làm cho thế
giới này rung chuyển, nhưng
chắc chắn tình yêu không thể
nào trả tiền để xây dựng nhà
cửa, bệnh viện, nhà thờ,
trường học hay nhà ở. Và tình yêu
cũng không nuôi sống con
người.
Bạn chưa tin tôi ư? Vậy bạn
hãy thanh toán các hóa
đơn của bạn bằng tình yêu xem
nào. Hoặc bạn hãy tới
ngân hàng và gửi một ít tình
yêu vào đấy rồi xem điều gì
sẽ xảy ra? Chắc hẳn nhân viên
thu ngân sẽ nhìn bạn như
thể bạn vừa trốn khỏi bệnh
viện tâm thần, và anh ta sẽ kêu
toáng lên:
“Bảo vệ
đâu? Lại đây ngay!”
.
Không người giàu nào cho rằng
tiền không quan
trọng. Và nếu tôi vẫn không
thuyết phục được bạn và bạn
vẫn tin rằng “tiền không là
gì cả” thì tôi chỉ còn bốn từ
dành cho bạn: bạn đã phá sản,
và bạn sẽ luôn luôn túng
quẫn cho đến khi bạn xóa bỏ được
bộ hồ sơ tai hại này
trong đầu bạn.
Dấu hiệu
Nạn nhân số 3: Oán trách
Oán trách là một điều hết sức
tồi tệ đối với sức khỏe
hay sự sung túc của bạn, thậm
chí là điều tồi tệ nhất! Tại
sao vậy?
Tôi có lòng tin lớn lao vào
quy luật vũ trụ, rằng: “Bạn
tập trung vào điều gì, điều
đó sẽ phát triển”. Khi bạn oán
trách, bạn đang chú tâm vào
cái gì, vào những cái tốt cho
cuộc sống của bạn hay vào
những rắc rối cho bạn? Thường
là bạn tập trung vào những
phiền toái trong cuộc sống của
bạn, và thế là bạn chỉ nhận
được ngày càng nhiều những
phiền toái.
Bạn đã bao giờ nhận ra rằng những
người hay than
vãn, kể lể thường có một cuộc
sống khó khăn? Dường như
mọi thứ rắc rối ở trên đời
này đều xảy đến với họ. Họ nói:
“Làm sao tôi không phàn nàn
được cơ chứ? Bạn xem cuộc
sống của tôi tồi tệ đến mức
nào”. Bây giờ khi bạn biết rõ
hơn, bạn có thể giải thích
cho họ: “Không, đó chính là vì
anh luôn ca thán rằng cuộc đời
anh toàn cái dở, tệ. Hãy
thôi ngay đi... và đừng đứng
gần tôi!”.
Điều này đưa chúng ta tới một
điểm đáng lưu ý khác.
Đó là bạn nhớ đừng ở gần một người
hay than vãn. Nếu
nhất thiết phải ở bên cạnh họ,
bạn hãy nhớ đề cao cảnh
giác, nếu không, thể nào những
chuyện tào lao của họ
cũng sẽ cuốn bạn vào!
Tôi luôn giữ khoảng cách càng
xa càng tốt với những
người hay oán thán, bởi vì
những năng lượng tiêu cực rất
dễ lây lan. Tuy nhiên, nhiều
người lại thích đi lại và lắng
nghe những kẻ oán thán. Tại
sao? Rất đơn giản: họ đợi đến lượt mình! “Anh nghĩ thế là tệ ư? Hãy nghe chuyện
gì đã xảy đến với tôi!”.
Đây là một bài tập về nhà mà
tôi cam kết sẽ làm thay
đổi cuộc đời bạn. Trong bảy
ngày tiếp theo, tôi thách bạn
đừng oán thán bất cứ điều gì,
không phải là nói ra, mà trong
đầu bạn cũng không được nghĩ
tới điều đó. Nhưng bạn phải
làm như thế trong đủ bảy
ngày. Tại sao? Bởi vì trong mấy
ngày đầu bạn có thể vẫn còn
một số oán thán như cặn phân
bám cứng vào trong bạn từ trước.
Rất tiếc, phân không di
chuyển với tốc độ ánh sáng, bạn
biết đấy, nó di chuyển với
tốc độ của phân, nên cần có
thời gian để đào thải nó.
Tôi đã đưa lời thách đố này
cho hàng nghìn người và
tôi thật sự vui mừng khi rất
nhiều người trong số họ đã nói
với tôi rằng bài tập nhỏ này
đã làm thay đổi cuộc sống của
họ như thế nào. Tôi đảm bảo bạn
sẽ ngạc nhiên khi thấy
cuộc sống của bạn trở nên
thật kỳ diệu khi bạn ngừng tập
trung vào – và nhờ thế ngừng
thu hút – những thứ tồi tệ.
Nếu bạn từng là người hay ca
thán, từ nay hãy tạm quên
việc hấp dẫn sự thành công
đi, chỉ giữ sao cho được “trung
hòa” cũng đã là sự khởi đầu
tuyệt vời rồi.
Việc đổ lỗi, biện minh và oán
trách chỉ có tác dụng như
liều thuốc an thần, nghĩa là
chúng chỉ làm dịu bớt căng
thẳng do thất bại gây nên,
chứ không hề giảm nhẹ chính thất
bại đó. Bạn hãy suy nghĩ điều
đó. Nếu một người không thất
bại dưới bất kỳ hình thức
nào, liệu người đó có cần đổ lỗi,
biện minh, oán thán? Câu trả
lời tuyệt nhiên là không.
Từ nay, nếu bạn nghe thấy
mình đổ lỗi, biện minh hay
oán trách, hãy dừng lại ngay
và lập tức thôi hẳn. Hãy tự
nhắc nhở mình rằng bạn đang
tạo ra cuộc sống của bạn và
trong từng phút, từng khắc
một của thời gian, bạn sẽ thu
hút hoặc là thành công hoặc
là sự tệ hại đến cho mình. Vì
thế, việc rất quan trọng là
bạn phải chọn ý nghĩ và chọn từ
ngữ của mình một cách thật
cẩn trọng, tỉnh táo!
Bây giờ bạn đã sẵn sàng lắng
nghe một trong những bí
mật quan trọng nhất thế giới.
Bạn đã sẵn sàng chưa? Hãy
đọc kỹ:
Không hề có một nạn nhân nào thực sự giàu có!
Bạn có hiểu không? Tôi sẽ nói
lần nữa: Không hề có một nạn nhân
nào thực sự giàu có. Nếu
không thế, liệu có ai sẽ lắng nghe
họ đây? “Trời ơi, có một vết
xước trên du thuyền của tôi!”.
Nghe thế thì hầu như bất cứ
ai cũng sẽ trả lời “Ai mà quan
tâm cơ chứ?”.
Trong khi đó, là một nạn nhân
thì nhất định sẽ được
đền bù. Người ta nhận được
những gì khi tự đóng vai nạn
nhân? Câu trả lời là
sự quan tâm
. Sự quan tâm quan trọng đến thế sao? Bạn hãy tin là thế.
Dưới hình thức này hay
hình thức khác, sự quan tâm
chính là điều mà phần đông người ta sống vì nó. Và lý do
mà người ta sống để được quan tâm là vì họ đã mắc phải một nhầm lẫn nghiêm
trọng.
Đó cũng chính là sự nhầm lẫn
mà hầu hết chúng ta đều
mắc phải: Chúng ta đã lẫn lộn
sự quan tâm với tình yêu.
Tin tôi đi, gần như không thể
có thành công và hạnh
phúc thật sự khi bạn luôn
khao khát sự quan tâm. Bởi vì,
nếu sự quan tâm là cái mà bạn
muốn thì bạn đang sống
trong sự thương hại của người
khác.
Bạn sẽ có kết cục như một kẻ
luôn cố làm hài lòng
người khác để van xin sự tán
đồng. Việc luôn tìm kiếm sự
quan tâm cũng là một vấn đề bởi
vì người ta có thể làm
những điều ngu xuẩn để có được
nó. Vì vậy, nhất thiết
phải tách biệt sự quan tâm
với tình yêu, vì nhiều lý do.
Trước hết, bạn sẽ thành công
hơn; thứ hai, bạn sẽ hạnh
phúc hơn; và thứ ba, bạn có thể
tìm thấy tình yêu thực sự
trong đời mình. Trong phần
lớn trường hợp, khi người ta lẫn
lộn giữa tình yêu và sự quan
tâm, người ta không hề yêu
nhau theo đúng ý nghĩa cao cả
của từ này. Họ yêu nhau phần
lớn là vì sự ích kỷ của bản
thân họ, như là “Tôi yêu điều em
làm cho tôi”. Vì thế, quan hệ
đó thực sự chỉ vì cá nhân, không
phải vì người khác, hay ít
nhất là vì cả hai người.
Khi tách biệt sự quan tâm ra khỏi
tình yêu, bạn sẽ tự
do để có thể yêu một người vì
chính con người họ, chứ
không phải vì những điều mà
họ đã làm cho bạn.
Bây giờ, như tôi đã nói,
không hề có nạn nhân nào thực
sự giàu có. Vậy nếu để là một
nạn nhân, những người tìm kiếm sự quan tâm hãy tin chắc chắn rằng họ sẽ không
bao giờ giàu có được.
Đã đến lúc phải quyết định. Bạn
có thể là một nạn
nhân hoặc bạn có thể giàu có,
nhưng bạn không thể là cả
hai. Hãy nghe rõ đây! Tôi
muốn nhấn mạnh là mỗi khi bạn
đổ lỗi, bao biện hay oán
trách, thì bạn đang cắt vào
cuống họng tài
chính của mình
.
Có lẽ sẽ dễ chịu hơn nếu
dùng các hình tượng dễ thương, nhẹ
nhàng hơn, nhưng quên điều
đó đi. Lúc này, tôi không
quan tâm đến sự dễ thương hay
nhẹ nhàng. Tôi quan tâm đến
việc giúp cho bạn hiểu chính
xác bạn thực sự sẽ làm gì với
bản thân bạn! Sau đó, khi bạn
trở nên giàu có, chúng ta có
thể lại nhẹ nhàng, tế nhị với
nhau, được không?
Đã đến lúc bạn lấy lại sức
mạnh và kiến thức của mình
để tạo ra mọi thứ trong đời bạn
và cả mọi thứ không có
trong đó nữa. Hãy ý thức rõ rằng
bạn tạo ra sự thịnh
vượng hay sự túng quẫn của
bạn, và cả mọi mức độ ở giữa
hai thái cực trên.
